Histoire de Rosoy 1919

Voor wij het huis in Rosoy kochten, was het bewoond geweest door Solange en André Parisot, beiden ongehuwd. Hun ouders, Eugène en Louise, waren al enige tijd overleden. Wij troffen in het huis een enorme hoeveelheid documenten en foto’s aan, inclusief bankafschriften en röntgenfoto’s, maar ook enkele zeer memorabele stukken, zoals aktes, bidprentjes, foto’s van het front, correspondentie en identiteitsbewijzen. Uit die verzameling presenteer ik zo nu en dan het een en ander. Nu de gefantaseerde Histoire de Rosoy 1919 door André Parisot (1909-1981).

Tussen alle rommel troffen wij een halfvergane lederen tas aan met daarin tientallen schoolschriftjes en losse bladen van de kleine André, hier bij zijn plechtige communie in ±1921. Zijn vader was in de Wereldoorlog gemobiliseerd geweest, was langs het hele noordelijke front van Mulhouse tot Le Havre getrokken, maar kwam desondanks toch weer min of meer ongeschonden thuis. We weten natuurlijk niet wat hij precies aan zijn jonge kinderen allemaal heeft verteld, en op welke manier. Wel zien we dat het bij de kleine André kennelijk de fantasie heeft geprikkeld: hij trekt elementen uit de oorlog naar zijn eigen hier en nu en komt dan als tienjarige in 1919 met onderstaand boeiend relaas. Ik laat al zijn grammatica- en spelfouten staan zoals ik ze aantrof; het verhaal lijdt er niet onder.

 

Histoire de Rosoy 1919
Pendant l’année 1919 une guerre commença «Français contre Prussiens».
1º Le … à une heure fixe les deux battaillons sont armés et partent au combat. Ils se campent à la base d’une petite colline nommée Belmont.
2º Le champ de bataille est un parc, entouré de fils de fer et au bout duquel est un tas de rocaille, recouvert de mousse et emplanté d’arbres fruitiers.
3º Les Prussiens arrivés, précipités prennent la tranchée principal du parc.
4º Les Français n’en on plus, mais ils …



… montent jusq’au sommet du parc de champ de bataille et ils se campent.
5º La guerre commence; d’une heure à deux heures la bataille commence sans discontinuer.
6º Cette guerre se divise en trois grandes offansives.
     1º La défaite des prussiens. Ils sont disperssés, pêle-mêle tout par notre armée.
     2º La déroute des Français; qui émerveillés de leur succès sont surpris par l’ennemi.
     3º La nouvelle défaite des allemands qui sont poursuivi par les français dans le verger. …


 

…. 7º La Victoire des Français.
Les prussiens sont poursuivi par les français, ils se réfuguient dans les roches du verger ou ils sont battu de fond en comble. Enfin ils nous échappent et s’enfuissent dans le sou-sol de leur tranchée. Mais voici l’orage qui les surprend et ils sont obligés de sortir; mais nous somme là et nous les prenons. On se refait allié … la france est victorieuse; et vivement ensemble ont place des cailloux dans l’eau, on enjambe la rivière et l’on se met à l’abri dans une cabane voisine en attendant que l’orage se passe.
8º Quand l’orage fut passé ont sorti et l’on ordonna à l’honneur …



… de la victoire et de la paix une course dont une partie de chaque armée la composait.

L’armée française revint au village toute joyeuse de la victoire quelle venait de raporter.

 

(Daarna volgt het later toegevoegde begin van een volgende oorlog, in 1922, tegen China. Omdat ik daarvan het vervolg nog niet heb gevonden, stel ik dat verhaal tot nader order even uit.).

 

Vertaling:

Geschiedenis van Rosoy 1919
In de loop van 1919 brak er een oorlog uit “Frankrijk tegen de Pruisen”.
1. Op … bewapenen twee bataljons zich op een afgesproken tijdstip en trekken ten strijde. Het gevecht vindt plaats aan de voet van een kleine heuvel die Belmont heet.
2. Het gevecht speelt zich af in een strijdperk afgezet met ijzerdraad dat uitloopt in een rotsachtig terrein met mos overdekt waarin enkele fruitbomen staan.
3. De bewapende Pruisen nemen meteen de grootste loopgraaf in.
4. De Fransen lopen die kans mis, maar ze beklimmen de heuvel en het gevecht brandt los.
5. De oorlog is begonnen. Tussen de een en twee uur duurt de strijd ononderbroken.
6. Deze oorlog kent drie offensieve momenten:

  • 1. De Pruisen worden verslagen en naar alle kanten verjaagd door ons leger.
  • 2. De ontreddering bij de Fransen die, verblind door hun succes, worden verrast door de vijand.
  • 3. Opnieuw een nederlaag voor de Duitsers die door de Fransen worden achtervolgd tot in de boomgaard.

7. De overwinning van de Fransen.
De Pruisen worden achtervolgd door de Fransen, ze verschuilen zich tussen de rotsen van de boomgaard waar ze compleet in de pan worden gehakt. Uiteindelijk weten ze te ontsnappen en ze vluchten half ondergronds in hun loopgraaf. Maar dan breekt er een onweer los. Daardoor verrast moeten ze uit hun stellingen vluchten; maar wij zijn daar en nemen ze gevangen. Dan wordt de vrede getekend … Frankrijk heeft gewonnen. En vlug gooien ze stenen in het water om de rivier te kunnen oversteken en te gaan schuilen in een naburige hut aan de overkant om het einde van de onweersbui af te wachten.
8. Toen het onweer was overgetrokken kwamen ze naar buiten en organiseerden ze een wedstrijd ter ere van de overwinning en de vrede. Elk van beide legers vormde daarbij een partij.
In opperbeste stemming keert het Franse leger terug naar het dorp, om daar de zege te kunnen gaan verkondigen.

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.